Hoe herken ik laaggeletterdheid of analfabetisme?

Laaggeletterdheid of analfabetisme

Laaggeletterdheid en analfabetisme is in Nederland een onzichtbaar probleem. Dat wil niet zeggen dat het geen groot probleem is. Ongeveer 9% van de bevolking is analfabeet of laaggeletterd. Dat zijn ongeveer 1,5 miljoen mensen, waarvan ongeveer 250.000 analfabeet is.Ruim 1 miljoen van deze groep mensen is autochtoon en 500.000 zijn allochtoon.

Analfabetisme en laaggeletterdheid komen vaak voor bij lager opgeleide mensen. Het komt bij zowel mannen, vrouwen, kinderen en ouderen voor.

Verschil analfabetisme en laaggeletterdheid

Een analfabeet is iemand die tenminste 15 jaar oud is en die helemaal niet kan lezen, schrijven en spellen.
Een laaggeletterde is een persoon die wel kan lezen en schrijven. Echter is het niveau van de vaardigheden dusdanig laag dat men feitelijk niet goed kan functioneren in de maatschappij. Laaggeletterdheid wordt vaak ook functioneel analfabetisme genoemd.

De OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) hanteert als definitie van geletterdheid:
De kennis en vaardigheid die nodig zijn om:

  • Informatie uit teksten te begrijpen en te gebruiken (denk bijvoorbeeld aan nieuwsberichten, leesverhalen of gedichten)
  • Informatie kunnen vinden in bijvoorbeeld tabellen, grafieken, folders of bijsluiters
  • Losse of opeenvolgende rekenkundige bewerkingen kunnen uitvoeren aan de hand van bedrukte materialen.

Herkennen laaggeletterdheid

Mensen die laaggeletterd zijn kunnen dit in veel gevallen goed verbergen, door schaamte heeft men vaak allerlei uitwegen bedacht om niet toe te hoeven geven dat men laaggeletterd is. Daarom spreekt men ook wel van een onzichtbaar probleem. Het herkennen van de handicap is daarmee lastig. Vaak gebruikt men in een situatie waar men moet lezen of schrijven smoezen als:

  • Ik ben mijn bril vergeten
  • Mijn handschrift is onleesbaar, laat iemand anders maar schrijven
  • Ik vul het formulier thuis wel in
  • Dan heb ik me vergist in de afspraak

Laaggeletterden zijn niet dom!

Het klopt dat laaggeletterdheid relatief veel bij laag opgeleiden voorkomt. Veelal heeft laaggeletterdheid echter niets te maken met slim of dom zijn, maar is eerder situatie gebonden. Daarbij kan men denken aan:

  • Leerproblemen of gedragsproblemen
  • Concentratiestoornissen of dyslexie
  • Veel schoolverzuim of slechte schoolbegeleiding
  • Thuis onvoldoende gestimuleerd zijn te lezen en te schrijven. Een probleem bij allochtone families.
  • Het verleren doordat men te weinig leest en schrijft.

Tegengaan laaggeletterdheid

Het belang van taalbeheersing is de afgelopen jaren sterk toegenomen. We leven meer en meer in een informatiemaatschappij. Wil men zelfstandig kunnen functioneren in onze maatschappij, dan zijn basisvaardigheden lezen en schrijven absoluut noodzakelijk. Bedenkt u zich eens hoe vaak u op een dag een sms’je, WhatsApp bericht, e-mail of andere soort tekst leest dan wel schrijft. Zelfs het lezen van een straatnaam of het kopen van een treinkaartje kan voor deze mensen al een probleem opleveren.

Laaggeletterdheid is niet alleen een probleem voor de persoon zelf, maar ook voor organisaties en bedrijven waar deze mensen werken. Veiligheidseisen en veranderende milieuwetgeving zorgen voor meer en meer regels. Dit heeft ook invloed op relatief eenvoudige werkzaamheden zoals schoonmaakwerk, beveiliging, productiewerk en thuishulp. Beroepen waar laaggeletterden steeds vaker in de problemen komen, omdat voorschriften nageleefd moeten worden.

Taaltraining Nederlands

In veel gevallen is laaggeletterdheid goed aan te pakken: ben open over het probleem en biedt mensen een taaltraining Nederlands aan. Heeft u vragen over de mogelijkheden voor een taaltraining Nederlands op de Werkvloer, neemt u dan contact met ons op 085 40 17 825 of stuur een e-mail aan info@interlect-groep.nl.

« Terug

Heeft u een vraag of wilt u meer informatie?

Bel 085-4017825 Stuur een e-mail Vraag offerte aan